Co dalej z Janem Urbanem? Sobotnia porażka z Rumunią nie była ani kompromitacją, ani powodem do wstydu, ani tym bardziej nie powinna być gwoździem do trumny selekcjonerskiej kariery Jana Urbana. Reprezentacja Polski od kilku lat systematycznie stacza się w hierarchii europejskiego futbolu. W sobotę przekonaliśmy się tylko, że może być jeszcze gorzej. Paulo Sousa, Czesław Michniewicz, Fernando Santos, Michał Probierz i Jan Urban. To nazwiska selekcjonerów drużyny narodowej od początku 2021 roku. To stawia nas w ścisłej światowej czołówce pod względem „temperatury” stołka trenera najważniejszej drużyny w kraju. W latach 2021–2025 więcej zmian było tylko u Tunezyjczyków. Dokąd doprowadziły nas te zmiany? Łatwo spojrzeć w statystyki. Zimą 2020 roku prezes PZPN Zbigniew Boniek wpadł na szatański plan, żeby zwolnić Jerzego Brzęczka. Trenera, który wygrał grupę eliminacyjną z sześciopunktową przewagą nad Austrią. Powodem roszady było niezadowolenie ze stylu gry reprezentacji, bo wciąż żywe były wspomnienia z brawurowej postawy Polaków na Euro 2016. Szkoleniowca zastąpił Sousa, zaliczając beznadziejny występ na Euro. Pobyt Portugalczyka najlepiej charakteryzuje ksywa „Siwy Bajerant”, której dorobił się wśród kibiców i dziennikarzy.Dokąd zaprowadziły nas zmiany trenerów kadry?Zresztą przy pierwszej nadarzającej się okazji Sousa spakował walizki i wyjechał. Zastąpił go Michniewicz, awansował na mistrzostwa świata, gdzie po raz pierwszy od 1986 roku Polska wyszła z grupy. To jednak też było za mało, bo bazująca na defensywie drużyna nie porywała swoją grą kibiców. Wstydliwą i na szczęście krótką kadencję jego zmiennika Fernando Santosa lepiej przemilczeć, z kolei Michał Probierz po niezłym początku i awansie na Euro 2024 pokłócił się z całym światem i odszedł po porażce z Finlandią. Wsłuchujący się w głos opinii publicznej prezes PZPN Cezary Kulesza wskazał na Jana Urbana. Po serii zwycięstw przyszła porażka w barażach do mistrzostw świata i powolna degrengolada kadry, czego kolejny dowód mieliśmy w sobotę w Bukareszcie.Już po poprzednich porażkach kadry Urbana rozgorzała dyskusja na temat jego przyszłości w reprezentacji. Selekcjoner jasno podkreślił, że nie zamierza podawać się do dymisji. Z kolei Kulesza kilka tygodni temu przekazał, że ocena pracy trenera będzie miała miejsce po wtorkowym spotkaniu ze Szwecją.Co będziemy wiedzieć po meczu ze Szwecją?Pojedynek ze Szwecją kończy zmagania w Lidze Narodów. Najważniejsze rozstrzygnięcia w naszej grupie już zapadły. Nasi najbliżsi rywale mają pewny awans, a Bośniacy zagrają w barażach. Walka toczy się o trzecie miejsce. Polska ma punkt przewagi nad ostatnią Rumunią, która wyprzedzi nas tylko w razie wyjazdowej wygranej z Bośnią i naszej porażki ze Szwecją. Co ważne, nawet w razie zajęcia czwartego miejsca nie czeka nas automatyczny spadek do dywizji C. W związku z reformą Ligi Narodów, w marcu 2027 roku odbędzie się baraż, w którym zagrają ostatnie drużyny z dywizji B z drugimi zespołami ze swoich grup z dywizji C – przed ostatnią kolejką są to Białoruś, Cypr, Mołdawia i Estonia.Czy Urban powinien zostać zwolniony?– Wiem, co się dzieje w przestrzeni medialnej. Nie myślę o tym. Jeśli naszym celem było awansować do dywizji A i ten cel nie został osiągnięty, to decyzje będą, jakie będą, choć nie było takiego celu. Ale chcieliśmy oczywiście powalczyć o drugie miejsce, które daje baraże. Tak się niestety nie stało – mówił po meczu Urban.Warto na chwilę zatrzymać przy tej wypowiedzi selekcjonera. Trener jasno podkreślił, że mecze w ramach Ligi Narodów miały być przeglądem kadry przed eliminacjami Euro 2028. Takie zapewnienie musiał dostać od prezesa PZPN. Być może gdyby usłyszał, że postawa Biało-Czerwonych w LN będzie decydować o jego posadzie, to nie decydowałby się na tak dużo zmian w drużynie narodowej. Urban wtedy zapewne nie rezygnowałby tak łatwo z 35-letniego Łukasza Skorupskiego, wyżej w hierarchii obrońców byłby 32-letni Tomasz Kędziora. Selekcjoner powołałby też być może zbierającego świetne recenzje w GKS Katowice o rok starszego Bartosza Nowaka.Jaki jest faktyczny potencjał reprezentacji?Jako kibice reprezentacji Polski wciąż żyjemy wspomnieniami Euro 2016. Niestrzelony karny Jakuba Błaszczykowskiego w ćwierćfinale z Portugalią zaczyna mieć takie samo miejsce w sercach fanów, jak dla starszych pokoleń zmarnowana jedenastka Kazimierza Deyny w spotkaniu z Argentyną w 1978 roku czy żółta kartka dla Zbigniewa Bońka w meczu ze Związkiem Radzieckim cztery lata później – która wyeliminowała go z gry w półfinałowym starciu z Włochami. Gdyby, gdyby, gdyby… Do złotego okresu polskiej piłki z lat 70. i 80. nie ma co wracać. Warto jednak zatrzymać się przy wydarzeniach sprzed dekady. Na Euro we Francji Adam Nawałka miał do dyspozycji generację piłkarzy będących w swoim najlepszym momencie kariery. Z tej kadry później lepiej grali w swoich klubach już tylko Wojciech Szczęsny oraz Robert Lewandowski i momentami Piotr Zieliński. W okresie poprzedzającym Euro 2016 Kamil Glik dopiero co grał w półfinale Ligi Mistrzów w barwach Monaco, Grzegorz Krychowiak wygrywał Ligę Europy, a Kamil Grosicki należał do najlepszych skrzydłowych ligi francuskiej. A teraz? W ligach TOP5 Polacy nie odgrywają znaczącej roli. Ważnym piłkarzem Aston Villa jest Matty Cash, jednak formy z ligi angielskiej nie potrafi przenieść na kadrę. Jest też Sebastian Szymański w przeciętnym francuskim Rennes czy Kacper Potulski, który dopiero stawia pierwsze kroki w Bundeslidze. Poza tym kadrowiczów trzeba szukać w Arabii Saudyjskiej (Marcin Bułka), Czechach (Oskar Kubiak i Wiktor Nowak) czy na własnym podwórku. Generacyjną degrengoladę widać przede wszystkim w obsadzie ataku. Jeszcze kilka lat temu Lewandowskiego zmieniali piłkarze Milanu (Krzysztof Piątek) czy Juventusu (Arkadiusz Milik). W sobotę na boisko weszli Adrian Benedyczak z tureckiej Kasimpasy czy Mateusz Żukowski z drugiej Bundesligi. Regres na tej pozycji jest wręcz porażający. Do podobnych wniosków można dojść, przyglądając się każdej pozycji w narodowych barwach. Po 10 latach od Euro 2016 na każdej pozycji mamy gorszych piłkarzy. Efekty są namacalne. Za Nawałki potrafiliśmy grać jak równy z równym z Niemcami, teraz przegrywamy z Albanią, Bośnią i Hercegowiną czy Rumunią.Co jest największym osiągnięciem Urbana?Nie można odmówić Urbanowi tego, że jest pierwszym trenerem od przedstawionej na początku tekstu wyliczanki nazwisk, który postanowił gruntownie przebudować i odmłodzić drużynę narodową. W całej swojej kadencji u Urbana debiutowało aż 15 piłkarzy, z tego w ostatnim półroczu – czyli po przegranym barażu ze Szwecją – aż 10. Co kluczowe, selekcjoner powołuje zawodników, którzy dają nadzieję na to, że staną się ważnymi punktami kadry. Tak stało się już z Wiktorem Nowakiem. Następny w kolejce wydaje się Kacper Potulski. Spore nadzieje warto także wiązać z Marcelem Regułą, Bartoszem Mazurkiem czy Oskarem Kubiakiem. A pamiętajmy, że tylko problemy zdrowotne sprawiają, iż w drużynie narodowej nie gra 18-letni Oskar Pietuszewski, który debiutował także za kadencji Urbana.Do tego na sprawdzenie czeka jeszcze przynajmniej trzech obrońców – Wojciech Mońka i Michał Gurgul z Lecha Poznań czy Jakub Krzyżanowski z Wisły Kraków. Powołanie dla nich wydaje się kwestią czasu.Kto mógłby zastąpić Urbana? Nie można wykluczyć scenariusza, że po meczu ze Szwecją prezes Kulesza zwolni obecnego selekcjonera. Kto mógłby zająć jego miejsce? Spekuluje się, że następcą mógłby zostać Kosta Runjaić. To były trener Pogoni Szczecin i Legii Warszawa, który ostatnio z powodzeniem trenował włoskie Udinese. Nietrudno jednak zgadnąć, że opinia publiczna będzie domagać się nominacji dla Jerzego Brzęczka. Argumenty za jego kandydaturą są co najmniej dwa. Po pierwsze, byłby to wyraz pewnego rodzaju sprawiedliwości dziejowej i „zwrócenie” Brzęczkowi tego, co mu się należało, gdy był trenerem kadry w latach 2018–2020. Po drugie – Brzęczek ma za sobą świetny okres pracy z drużyną młodzieżową. Znakomita większość piłkarzy, którzy debiutowali u Urbana, to zawodnicy mający ze sobą pracę z młodzieżówką Brzęczka. Zastanawiając się nad kandydaturą Brzęczka, warto jednak mieć na uwadze, że za jego drużyną fantastyczne eliminacje i awans na młodzieżowe Euro, które z kolei będzie przepustką na igrzyska olimpijskie. A po raz ostatni Biało-Czerwoni wystąpili na igrzyskach w 1992 roku. Czy warto wywracać do góry nogami świetnie funkcjonującą młodzieżówkę? To pytanie pozostaje otwarte. To wszystko nie zmienia faktu, że przed nowym szkoleniowcem byłoby niezwykle trudne zadanie. Kolejne zgrupowanie kadry odbędzie się w marcu 2027 roku. Wtedy Polaków czekają już pierwsze mecze eliminacji Euro 2028 (losowanie w grudniu) lub baraż o pozostanie w dywizji B Ligi Narodów. Czasu na pomyłkę i eksperymenty już nie będzie. CZYTAJ TEŻ: Reprezentant Polski ze wstrząśnieniem mózgu. Opuścił zgrupowanie