Nie maleje liczba tych, którzy żyją w skrajnym ubóstwie. Polska gospodarka rośnie, jednak w 2025 roku ubóstwo skrajne utrzymało się na poziomie zbliżonym do poprzedniego roku i dotyczyło około 2 milionów osób. Poniżej minimum socjalnego wciąż żyło około 15 milionów – wynika z raportu EAPN Polska (Poverty Watch 2026). EAPN Polska opublikował coroczny raport z monitoringu ubóstwa i polityki przeciwdziałania ubóstwu w Polsce z okazji Międzynarodowego Dnia Walki z Ubóstwem.„Polska gospodarka rośnie, ale ubóstwo skrajne w 2025 roku nie zmalało” – podkreślili twórcy raportu.Granicę ubóstwa skrajnego wyznacza się na podstawie minimum egzystencji, obejmującego zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb. Powołując się na dane Głównego Urzędu Statystycznego, autorzy raportu podkreślili, że w 2025 roku ubóstwo skrajne dotyczyło 5,3 procent osób w gospodarstwach domowych, a więc w przybliżeniu dwóch milionów osób. W 2024 roku było to 5,2 procent, a rok wcześniej – 6,6 procent.Raport o ubóstwie w Polsce. 15 milionów osób żyje poniżej socjalnego minimum„Ich wydatki były niższe od granicy opartej na minimum egzystencji” – zaznaczyli autorzy.Podkreślili jednak, że tak mała różnica między wynikami z 2025 i 2024 roku nie daje podstaw do stwierdzenia wzrostu ubóstwa, a wyniki badania próby są jedynie oszacowaniami.„Najbardziej uzasadniony wniosek brzmi: w 2025 roku ubóstwo skrajne utrzymało się na poziomie zbliżonym do poprzedniego roku” – zaznaczyli.Czytaj także: Humanoidy „made in Poland”. Tajwańczycy chcą produkować nad Wisłą robotyW raporcie zauważono również, że w 2025 roku odsetek osób w gospodarstwach domowych żyjących poniżej minimum socjalnego spadł z 41,3 procent w 2024 do 40,3 procent. Odpowiada to liczbie około 15 milionów osób. Minimum socjalne zakłada zaspokajanie potrzeb na skromnym poziomie.Wskaźnik ubóstwa ustawowego wzrósł z 2,6 procent w 2024 roku do 8,1 procent w 2025 (około 0,97 miliona i 3,02 miliona osób). W raporcie podkreślono jednak, że główną przyczyną wzrostu wskaźnika była podwyżka kryteriów dochodowych pomocy społecznej od stycznia 2025 roku. Ubóstwo ustawowe wiąże się bowiem z wydatkami poniżej granicy opartej na kryteriach dochodowych pomocy społecznej.Zamrożenie zasiłków rodzinnych. Ministerstwo Finansów blokuje działaniaTwórcy raportu zwrócili uwagę na konieczność wprowadzenia corocznej waloryzacji kryteriów dochodowych pomocy społecznej – co najmniej zgodnie ze wzrostem cen. Obecnie są one weryfikowane co trzy lata. Od stycznia 2025 r. wynoszą 1010 zł dla osoby samotnie gospodarującej i 823 zł na osobę w rodzinie. Podkreślili, że między weryfikacjami ceny rosną, a próg dalej pozostaje na tym samym poziomie.„W 2026 roku Ministerstwo Finansów zablokowało starania resortu rodziny o coroczną waloryzację ze względu na skutki budżetowe, choć są one niewielkie wobec kosztów zaniechania: narastających zaległości, pogarszania się zdrowia i późniejszej interwencji” – czytamy w dokumencie.Autorzy wskazali ponadto, że po stronie dochodów rodzin głównym problemem pozostaje zamrożenie zasiłków rodzinnych.Komisja Europejska ma cel. Zmniejszyć do 2030 roku liczbę osób zagrożonych ubóstwem„Kwoty 95, 124 lub 135 zł miesięcznie nie zmieniły się od listopada 2016 roku, a kryteria dochodowe 674 i 764 zł na osobę pozostają na poziomie z listopada 2015 roku. Nowe instrumenty – Aktywny Rodzic, łączący świadczenia z opieką nad małymi dziećmi, renta wdowia i jednorazowy bon ciepłowniczy – zwiększają dochód części gospodarstw, ale nie rekompensują tej erozji, a ich skuteczność zależy od dostępności żłobków, terminowej wypłaty i zasięgu” – zaznaczyli.W raporcie przypomniano również, że w maju Komisja Europejska przyjęła pierwszą strategię UE przeciw ubóstwu. Jak czytamy, „utrzymała cel zmniejszenia do 2030 roku liczby osób zagrożonych ubóstwem lub wykluczeniem społecznym o co najmniej 15 milionów względem 2019 roku, w tym o co najmniej 5 milionów dzieci, i zapowiedziała długofalowy cel wyeliminowania ubóstwa do 2050 roku”.Polska – jak czytamy – zobowiązała się do zmniejszenia liczby osób zagrożonych ubóstwem lub wykluczeniem społecznym o 1,5 miliona względem 2019 roku, w tym o 300 tysięcy dzieci. Według danych z 2025 roku pierwszy cel jest zrealizowany w 78,6 procentach, a drugi, dotyczący dzieci, w 22,3 procent. Czytaj także: „Padł smutny rekord”. Niemcy coraz bardziej ubożeją