Najnowsze badania. Około jeden na osiem przypadków nowotworów jest skutkiem zakażeń wirusami, bakteriami lub pasożytami – wynika z najnowszych badań opublikowanych na łamach „The Lancet Oncology”. Naukowcy podkreślają, że jednym z najskuteczniejszych sposobów ograniczenia liczby zachorowań na raka może być zapobieganie powszechnym infekcjom. W opublikowanych na łamach „The Lancet Oncology” badaniach naukowcy oszacowali globalny wpływ 12 patogenów wywołujących nowotwory. Według ich wyliczeń infekcje były przyczyną około 2,3 milionów nowych zachorowań w 2024 roku. To stanowiło około 12 proc. postawionych w tym czasie wszystkich diagnoz.Zdaniem naukowców, znaczną część zachorowań można byłoby wyeliminować poprzez skuteczną profilaktykę zakażeń. Jak wykazują, gdy uwzględnimy także inne czynniki ryzyka, takie jak palenie tytoniu, spożywanie alkoholu, (nieodpowiednia) dieta, aktywność fizyczna i zanieczyszczenie środowiska, szacuje się, że od 50 do 60 proc. wszystkich nowotworów można byłoby uniknąć.92 proc. nowotworów związanych z infekcjami można przypisać zaledwie czterem patogenomAutorzy badania wykorzystali dane z bazy Global Cancer Observatory, która gromadzi informacje z rejestrów nowotworowych z całego świata. Na ich podstawie oszacowali, że w 2024 roku zdiagnozowano około 20 milionów przypadków raka.Czytaj także: Przełom w leczeniu raka. Pacjentki mogą uniknąć chemioterapiiNastępnie badacze połączyli te dane z wynikami wcześniejszych analiz dotyczących częstotliwości występowania poszczególnych infekcji u pacjentów z konkretnymi nowotworami. Dzięki temu mogli określić, jaki odsetek zachorowań można przypisać danym patogenom.Pod lupę trafiło 12 czynników zakaźnych związanych z nowotworami, w tym wirus brodawczaka ludzkiego (HPV), wirusy zapalenia wątroby typu B i C, HIV oraz wirus Epsteina-Barr (EBV). Ich badanie wykazało, że 92 proc. nowotworów związanych z infekcjami można przypisać zaledwie czterem patogenom.Największy udział miała wedle ich wyliczeń bakteria Helicobacter pylori, zakażająca przewód pokarmowy. Odpowiadała ona za około 760 tys. przypadków nowotworów, głównie raka żołądka. Na drugim miejscu znalazł się wirus HPV, to około 750 tys. przypadków raka, w tym raka szyjki macicy, prącia, gardła i jamy ustnej. Trzecim najgroźniejszym w kontekście nowotworów okazał się wirus zapalenia wątroby typu B (HBV) był związany z około 360 tys. zachorowań. Na czwartym miejscu z kolei był wirus Epsteina-Barr odpowiadał za około 260 tys. przypadków, wywołujący niektórych nowotwory gardła, chłoniaki oraz raka żołądka.Szczepienia na wirus HPV. Niezadowalający poziomZnaczna część wymienionych nowotworów jest potencjalnie możliwa do uniknięcia, jednak poziom wyszczepienia populacji pozostaje niewystarczający. Światowa Organizacja Zdrowia wyliczyła, że w 2024 roku jedynie 31 proc. nastolatek otrzymało przynajmniej jedną dawkę preparatu szczepionki na HPV.Po krajach, w których poziom ten jest wyższy, widać, że rak szyjki macicy zaczyna zanikać. Poziom wyszczepienia kobiet osiągnął tam jednak aż 80 procent. Tak jest choćby w Australii, Anglii czy Finlandii.Trudna walka z wirusem Epsteina-BarrSkuteczna szczepionka istnieje również przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. Trudniej walczyć jednak z wirusem Epsteina-Barr. Mimo lat prób naukowcom nie udało się opracować zatwierdzonej szczepionki.Czytaj także: Wyleciał po nią specjalny samolot. Chora Klaudia wraca do PolskiJak komentuje w magazynie Claire Shannon-Lowe, wirusolożka onkologiczna z Uniwersytetu w Birmingham. – W przeciwieństwie do wielu innych wirusów, które wykorzystują jedno lub dwa białka do wnikania do komórek, EBV używa wielu różnych białek i potrafi ukrywać się w organizmie przez całe życie.A zakażenie wirusem Epsteina-Barr jest powszechne. Szacuje się, że do wieku dorosłego styczność z nim miało nawet 95 procent ludzi. Większość zakażonych nigdy nie zachoruje na nowotwór związany z EBV, jednak sam wirus pozostaje istotnym czynnikiem globalnego obciążenia chorobami nowotworowymi.Zapobieganie nowotworom to inwestycja, która przynosi znacznie większe korzyści niż późniejsze leczenieW przypadku bakterii Helicobacter pylori badacze skupiają się przede wszystkim na populacyjnych programach wykrywania i leczenia zakażeń, które mogłyby zmniejszyć liczbę przypadków raka żołądka. Opracowanie skutecznej szczepionki przeciw tej bakterii nadal pozostaje celem wymagającym dalszych inwestycji.Eksperci zwracają jednak uwagę, że rzeczywista liczba nowotworów związanych z infekcjami może być jeszcze wyższa. Wykorzystane w badaniu rejestry obejmowały bowiem jedynie około 19 proc. światowej populacji. W przypadku Afryki zaledwie 2 proc.Czytaj także: Viagra nie tylko na erekcję. Naukowcy badający nowotwory zachwyceniWniosek płynący z badania jest dla jego autorów jasny, zapobieganie nowotworom to inwestycja, która przynosi znacznie większe korzyści niż późniejsze leczenie. Dlatego państwa powinny postawić przede wszystkim na działania prewencyjne.