Łatwiej będzie odsyłać migrantów. Unia Europejska zaostrza zasady odsyłania osób, które nie mają prawa do pobytu na jej terytorium. Państwa członkowskie otrzymają nowe narzędzia do egzekwowania decyzji o powrocie, w tym możliwość tworzenia ośrodków powrotowych w państwach spoza UE. Rada UE ostatecznie zatwierdziła nowe przepisy, które mają uzupełnić unijny pakt o migracji i azylu. Ich celem jest zwiększenie skuteczności decyzji nakazujących opuszczenie terytorium Wspólnoty. Według unijnych danych około dwie trzecie osób zobowiązanych do opuszczenia UE faktycznie tego nie robi.– Nowe przepisy dotyczące powrotów pomogą państwom członkowskim skutecznie i szybko realizować decyzje o powrocie – podkreślił irlandzki minister sprawiedliwości, spraw wewnętrznych i migracji Jim O’Callaghan.Europejski nakaz powrotuNowością będzie europejski nakaz powrotu, zawierający najważniejsze informacje dotyczące decyzji o zobowiązaniu danej osoby do opuszczenia terytorium państwa członkowskiego. Ma to ułatwić wymianę informacji i wzajemne uznawanie decyzji wydanych przez inne kraje Unii Europejskiej.Początkowo uznawanie takich decyzji będzie dobrowolne. Po trzech latach Komisja Europejska oceni funkcjonowanie systemu i będzie mogła zaproponować obowiązkowe uznawanie decyzji o powrocie.Nowe przepisy przewidują również możliwość stosowania sankcji wobec osób, które nie współpracują przy realizacji decyzji o powrocie. Mogą one obejmować m.in. ograniczenie świadczeń, odmowę zachęt do dobrowolnego powrotu czy kary finansowe, a w przypadkach przewidzianych prawem krajowym także sankcje karne.Wobec osób uznanych za zagrożenie dla bezpieczeństwa możliwe będzie zastosowanie bezterminowego zakazu wjazdu, jeśli będzie on uzasadniony i proporcjonalny. Przepisy dopuszczą także dłuższe niż 24 miesiące zatrzymanie takich osób.Czytaj także: Sześć nominacji do Nagrody Sacharowa. Finałowa trójka w październikuOśrodki powrotowe poza UniąJednym z najbardziej dyskutowanych elementów nowych regulacji jest możliwość kierowania osób objętych decyzją o powrocie do tzw. ośrodków powrotowych w państwach spoza UE.Rozwiązanie przypomina model, który próbowały wprowadzić Włochy we współpracy z Albanią. Tworzenie takich ośrodków będzie wymagało jednak zawarcia odpowiedniej umowy lub porozumienia z państwem przyjmującym.Kraj ten będzie musiał przestrzegać międzynarodowych standardów ochrony praw człowieka, w tym zasady non-refoulement, zakazującej odsyłania osób do miejsc, w których grozi im niebezpieczeństwo. Konieczne będzie również zapewnienie odpowiedniej ochrony małoletnim.Kiedy przepisy zaczną obowiązywać?Po publikacji rozporządzenia w Dzienniku Urzędowym UE wejdzie ono w życie następnego dnia. Nie wszystkie rozwiązania zaczną jednak obowiązywać jednocześnie. Część, w tym przepisy dotyczące ośrodków powrotowych, będzie stosowana od razu, a regulacje wymagające dodatkowych przygotowań – po roku.Unijne instytucje podkreślają, że realizacja powrotów musi odbywać się z poszanowaniem praw podstawowych. Nowe przepisy mają przede wszystkim zwiększyć skuteczność wspólnej polityki powrotowej i ułatwić państwom członkowskim egzekwowanie decyzji wobec osób, które nie mają prawa do pobytu w UE.Czytaj także: Blisko 2 biliony euro na stole. W PE zaczyna się budżetowa walka