Sprawdź, co się zmienia. Prezydent Karol Nawrocki podpisał pięć ustaw, kierując jedną z nich – dotyczącą instrumentów finansowych i równego traktowania – do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej. Podpisane ustawy dotyczą Prawa wodnego, Kodeksu pracy i Kodeksu postępowania cywilnego, pożytku publicznego i gier hazardowych oraz Prawa oświatowego. Zakaz korzystania z telefonów w szkołach i przedszkolach od 2026 rokuPrezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację ustawy Prawo oświatowe, która wprowadza zakaz korzystania z telefonów komórkowych w przedszkolach oraz szkołach. Ograniczenie obejmie również czas przerw między lekcjami. Nowe przepisy zaczną obowiązywać od 1 września 2026 r.Telefony i urządzenia komunikacyjne objęte zakazemZgodnie z przyjętą nowelizacją uczniowie szkół podstawowych – zarówno publicznych, jak i niepublicznych – nie będą mogli używać telefonów komórkowych ani innych urządzeń pozwalających na komunikację, rejestrowanie dźwięku lub obrazu.Zakaz będzie obowiązywał nie tylko w trakcie lekcji, ale również podczas przerw oraz innych zajęć prowadzonych na terenie placówki. Obejmie także zajęcia edukacyjne realizowane poza szkołą, np. lekcje wychowania fizycznego odbywające się na zewnętrznych obiektach sportowych.Ograniczenia także dla przedszkolakówNowe przepisy zakładają również zakaz wnoszenia i korzystania z urządzeń elektronicznych przez dzieci przebywające w przedszkolach, szkołach z oddziałami przedszkolnymi oraz innych formach wychowania przedszkolnego.Ograniczenie będzie dotyczyć sytuacji związanych z realizacją zajęć nauczania, wychowania i opieki, a także aktywności organizowanych poza terenem tych placówek.Przewidziane wyjątki od zakazuNowelizacja przewiduje kilka wyjątkowych sytuacji, w których korzystanie z urządzeń będzie możliwe. Będzie to dozwolone, gdy nauczyciel uzna, że sprzęt jest potrzebny uczniom do przeprowadzenia zajęć lub sprawdzenia ich wiedzy.Telefon będzie można wykorzystać także w przypadku konieczności pilnego kontaktu ucznia z rodzicami albo gdy pojawi się bezpośrednie zagrożenie zdrowia lub życia.Urządzenia w przypadku szczególnych potrzeb uczniówUczeń będzie mógł korzystać z urządzenia elektronicznego również za zgodą dyrektora szkoły, jeśli będzie to uzasadnione chorobą, niepełnosprawnością lub innymi szczególnymi potrzebami.Dotyczy to sytuacji, w których konieczne jest używanie specjalistycznego sprzętu lub aplikacji mobilnej służącej do monitorowania stanu zdrowia. Ten wyjątek obejmie również dzieci uczęszczające do przedszkoli. Czytaj także: Telefony znikną ze szkół podstawowych? Nowe przepisy od 2026 rokuNowelizacja Kodeksu pracyPrezydent podpisał także nowelizację Kodeksu pracy oraz Kodeksu postępowania cywilnego. Zmiany przewidują m.in. uproszczenie definicji mobbingu, podwyższenie minimalnej wysokości zadośćuczynienia dla osób, które go doświadczyły, a także nałożenie na pracodawców nowych obowiązków związanych z przeciwdziałaniem takim zachowaniom.Nowa definicja mobbinguJednym z najważniejszych założeń nowelizacji jest uproszczenie definicji mobbingu. Zgodnie z przyjętymi zmianami za mobbing będą uznawane zachowania o charakterze nawracającym, powtarzającym się lub stałym, których autorem może być m.in. przełożony, współpracownik, podwładny, pojedyncza osoba albo grupa osób.Przepisy wskazują również, że działania te mogą przybierać formę fizyczną, werbalną oraz pozawerbalną. Jednocześnie zrezygnowano z uzależniania uznania danego zachowania za mobbing od intencji sprawcy oraz od wystąpienia konkretnego skutku.Wyższe zadośćuczynienie dla ofiar mobbinguNowelizacja zakłada także, że za mobbing będą uznawane sytuacje, w których pracownik jest nakłaniany lub zachęcany do podejmowania takich działań wobec innych osób. Pracownik, który doświadczył mobbingu, będzie mógł ubiegać się od pracodawcy o zadośćuczynienie w wysokości nie niższej niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę.Nowe obowiązki pracodawcówZmiany w Kodeksie pracy zobowiązują pracodawców do określenia zasad, procedur oraz częstotliwości działań mających na celu przeciwdziałanie mobbingowi. Informacje te będą musiały znaleźć się w regulaminie pracy lub obwieszczeniu.Pracodawcy będą również zobowiązani do prowadzenia działań profilaktycznych, reagowania na zgłoszenia dotyczące mobbingu oraz zapewnienia rzeczywistego wsparcia osobom, które doświadczyły przemocy w miejscu pracy.Czytaj także: Zamiana B2B na umowę o pracę to nie wszystko. Oto skutki reformy PIPNowelizacja prawa wodnego Prezydent podpisał również stawę o zmianie ustawy – Prawo wodne. Nowelizacja pozwoli na tymczasową legalizację niektórych urządzeń wodnych wykonanych bez pozwolenia.Celem nowelizacji jest tymczasowe umożliwienie legalizacji urządzeń wodnych do poboru wód podziemnych wykonanych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo bez dokonania zgłoszenia wodnoprawnego bez konieczności poniesienia opłaty legalizacyjnej i bez konieczności zapłacenia kary administracyjnej. Będzie to można zrobić od dnia wejścia w życie ustawy do 31 grudnia 2027 roku – podano w informacji.Legalizacji na tych zasadach będą podlegały wyłącznie urządzenia wodne do poboru wód podziemnych wykonane do dnia wejścia w życie ustawy. Właściciele urządzeń będą musieli w tym celu złożyć wniosek o legalizację, nie później niż 31 grudnia 2027 roku.Ustawa ma wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia. Czytaj także: Jest podpis prezydenta. Miliony na wykup domów po powodziPrezydent podpisał ustawę o równowadze płci w spółkach, ale skieruje ją do TKPrezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę mającą na celu zwiększenie równowagi płci w spółkach publicznych. Jednocześnie zdecydował o skierowaniu jej w trybie kontroli następczej do Trybunału Konstytucyjnego – wynika z komunikatu Kancelarii Prezydenta RP.Ustawa dotyczy nowelizacji przepisów o ofercie publicznej i zasadach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz regulacji dotyczących spółek publicznych. Zmienia także ustawę dotyczącą wdrażania wybranych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania.Prezydent wskazuje na konstytucyjne podstawy podpisania ustawNowelizacja została uchwalona przez Sejm na początku lipca. Kancelaria Prezydenta RP poinformowała, że Karol Nawrocki zdecydował się ją podpisać ze względu na wartości wynikające z art. 33 Konstytucji RP, który gwarantuje równość kobiet i mężczyzn.„Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę ze względu na wartości wynikające z art. 33 Konstytucji RP, gwarantujące równość kobiet i mężczyzn. Argumentem za podpisaniem ustawy jest także dążenie do ograniczania niesprawiedliwości na rynku pracy, z którymi spotykają się kobiety” – poinformowała w kancelaria prezydenta.Jednocześnie Kancelaria Prezydenta RP zaznaczyła, że ustawa zawiera – w ocenie prezydenta – poważne uchybienia legislacyjne, dlatego zostanie skierowana do Trybunału Konstytucyjnego. „W jego ocenie przepisy mogą naruszać wolność działalności gospodarczej oraz zasadę proporcjonalności. Mogą także osłabić konkurencyjność przedsiębiorstw” – wskazała kancelaria.Wątpliwości dotyczące wolności gospodarczejW komunikacie podkreślono, że zdaniem prezydenta przepisy wprowadzają nieproporcjonalne ograniczenia dla przedsiębiorstw. Mają one ingerować w autonomię organizacyjną spółek publicznych oraz nakładać na nie dodatkowe obowiązki administracyjne i biurokratyczne.Według Karola Nawrockiego Trybunał Konstytucyjny powinien zbadać, czy realizacja celu, jakim jest zwiększenie równości szans, nie odbywa się kosztem konstytucyjnie chronionej wolności działalności gospodarczej. Konieczne jest także – jego zdaniem – sprawdzenie, czy ustawodawca zachował odpowiednią równowagę między interesem publicznym a ochroną praw przedsiębiorców.Czytaj także: Więcej kobiet w zarządach spółek. Opornym grożą wysokie karyCel ustawy: większa reprezentacja kobiet i mężczyzn we władzach spółekNowe przepisy mają zapewnić większą równowagę płci w organach spółek giełdowych, w tym także w spółkach Skarbu Państwa. Ustawa wdraża do polskiego prawa unijną dyrektywę dotyczącą poprawy równowagi płci wśród dyrektorów spółek giełdowych. Regulacje unijne obejmują zarówno kobiety, jak i mężczyzn, a ich celem jest skuteczniejsze stosowanie zasady równych szans przy obsadzaniu stanowisk kierowniczych.Przepisy obejmują spółki giełdowe mające siedzibę w Polsce i posiadające co najmniej jedną akcję notowaną na rynku regulowanym w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej. Z regulacji wyłączono mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa.Nowelizacja wprowadza również definicje "organów spółki", do których zaliczono m.in. zarząd i radę nadzorczą, a także pojęcie "płci niedostatecznie reprezentowanej". Oznacza ono płeć, której przedstawiciele zajmują nie więcej niż 49 proc. wszystkich stanowisk w organach spółki.Co przewidują nowe zasady dla spółek publicznychZgodnie z ustawą w zarządach oraz radach nadzorczych spółek publicznych osoby należące do płci niedostatecznie reprezentowanej mają zajmować „liczbę najbardziej zbliżoną do 33 proc. liczby wszystkich stanowisk w organach spółki”, przy czym udział ten nie może przekroczyć 49 proc.Walne zgromadzenia spółek będą zobowiązane do przyjęcia uchwały dotyczącej polityki równowagi płci. Dokument ma określać zasady wyboru i wskazywania kandydatów, a także zawierać programy rozwoju kariery oraz strategię zarządzania zasobami ludzkimi. Polityka równowagi płci będzie musiała zostać opublikowana na stronie internetowej spółki. Jej ewentualne naruszenia będzie mogła kontrolować Komisja Nadzoru Finansowego (KNF).Zasady rekrutacji i pierwszeństwo przy równych kwalifikacjachUstawa przewiduje, że podczas rekrutacji spółki będą musiały stosować „w sposób niedyskryminacyjny neutralnie sformułowane i jednoznaczne kryteria doboru, uwzględniające kwalifikacje kandydatów oraz potrzebę zapewnienia równowagi płci”. Kryteria wyboru kandydatów mają być określane jeszcze przed rozpoczęciem procesu rekrutacyjnego.W przepisach wskazano również, że w sytuacji, gdy kandydaci na dane stanowisko posiadają równorzędne kwalifikacje, „pierwszeństwo przyznaje się kandydatowi należącemu do płci niedostatecznie reprezentowanej, chyba że za wyborem kandydata płci przeciwnej przemawiają inne zasady dotyczące różnorodności określone w przepisach prawa, oparte o kryteria niemające charakteru dyskryminacyjnego”.Osoba, wobec której spółka naruszyła te zasady w procesie rekrutacji, będzie mogła ubiegać się o odszkodowanie w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę.Kary za niewypełnianie obowiązkówJeżeli spółki nie będą prawidłowo realizować obowiązków informacyjnych i sprawozdawczych wynikających z nowych regulacji, Komisja Nadzoru Finansowego będzie mogła wydać zalecenia w przypadku mniej istotnych naruszeń. Przy poważniejszych uchybieniach KNF otrzyma możliwość nałożenia kary finansowej w wysokości do 500 tys. zł.Ustawa zacznie obowiązywać po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia.Czytaj także: Wchodzą zmiany na rynku pracy. Ważne informacje o wynagrodzeniach