RAPORT

Prorosyjska era Tuska

Astronomiczna jesień. Kiedy początek? Na niebie spektakularne zjawiska

Początek astronomicznej jesieni już w piątek 23 września (fot. PAP/EPA/FAROOQ KHAN)
Początek astronomicznej jesieni już w piątek 23 września (fot. PAP/EPA/FAROOQ KHAN)

Najnowsze

Popularne

Koniec lata zbliża się wielkimi krokami. Początek jesieni, przynajmniej tej astronomicznej, przypada pod koniec tego tygodnia. Gdy Słońce przejdzie przez punkt Wagi, tym samym rozpocznie się astronomiczna jesień. Na niebie będzie można podziwiać m.in. jasne planety, rój meteorów – Geminidów, a chwilę później także częściowe zaćmienie Słońca. Kiedy dokładnie wyglądać tych niezwykłych zjawisk?

Lądownik NASA „usłyszał” zaskakujące odgłosy z Marsa. Po tym zrobiono te zdjęcia

Powierzchnia Marsa z racji znacznie słabszej atmosfery niż Ziemia dużo bardziej narażona jest na uderzenie przez asteroidę. Dzięki robotowi...

zobacz więcej

Trasa Słońca po niebie nazywana jest przez astronomów ekliptyką. Na nieboskłonie można też wyróżnić innych okrąg – równik niebieski (jego płaszczyzna pokrywa się z płaszczyzną równika ziemskiego). Ekliptyka i równik niebieski przecinają się ze sobą w dwóch miejscach: punkcie Barana i punkcie Wagi. Ten pierwszy jest punktem równonocy wiosennej, a drugi równonocy jesiennej.

Kiedy początek astronomicznej jesieni?


Oznacza to, że początek astronomicznej jesieni w tym roku przypada w piątek 23 września, o godz. 3.04.

Na skutek refrakcji atmosferycznej w ziemskiej atmosferze, obiekty na niebie widzimy nieco wyżej niż są w rzeczywistości, co powoduje, że faktyczne zrównanie długości dnia i nocy nastąpi 25 września.

Astronomiczna jesień zakończy się 21 grudnia, ustępując astronomicznej zimie.

Na niebie można będzie zobaczyć sąsiednie planety


Tegoroczną jesienią mamy szansę na zobaczenie na nocnym niebie kilku planet. Najbliższą planetę względem Słońca, Merkurego, będziemy mogli zobaczyć nad ranem na przełomie września i października. Z kolei Wenus zacznie być widoczna wieczorem dopiero pod koniec jesieni, a swoją pełnię blasku pokaże zimą.

Na Marsie istniało kiedyś życie? Przełomowe odkrycie

Przełomowe odkrycie na marsie. Naukowcy z NASA twierdzą, że łazik Perseverance wysłany na Czerwoną Planetę odnalazł próbki zawierające materię...

zobacz więcej

Mars, zwany też Czerwoną Planetą, pod koniec września będzie wschodzić około godziny 21.30, a potem coraz wcześniej i na koniec jesieni będzie można go podziwiać przez całą noc. Będzie też powoli rósł jego blask i rozmiary tarczy, planeta bowiem dąży do tzw. opozycji, którą osiągnie 8 grudnia.

Wieczorami blaskiem wśród planet góruje Jowisz, największa planeta Układu Słonecznego. Ma -2,9 magnitudo, czyli blask zdecydowanie jaśniejszy niż najjaśniejsze gwiazdy na nocnym niebie.

Widoczny jest przez całą noc, ale na koniec jesieni będzie zachodził już około północy. Posiadacze nawet niewielkich teleskopów mogą zobaczyć cztery największe księżyce Jowisza, zwane galileuszowymi (odkrył je Galileusz, gdy po raz pierwszy użył lunety do obserwacji astronomicznych).

Obserwując księżyce galileuszowe w kolejnych nocach łatwo dostrzeżemy, jak zmienia się ich pozycja względem tarczy Jowisza. Czasami też nie będziemy widzieli czterech, a mniejszą ich liczbę, gdy będą znajdować się z tyłu za Jowiszem.

Jak oglądać spektakularne pierścienie Saturna?


Saturn, czyli planeta władająca okazałymi pierścieniami, będzie widoczny podobnie jak Jowisz, aczkolwiek zachodząc wyraźnie wcześniej. Saturn ma też słabszy blask niż Jowisz. Gdy na wieczornym niebie znajdzie się jasnego Jowisza, to Saturna należy szukać po tej samej stronie nieba. Warto spojrzeć na niego przez teleskop, bo dzięki pierścieniom należy do najpiękniejszych wizualnie planet.

Solar Team z Politechniki Łódzkiej najlepszy w Europie

Zespół studentów Politechniki Łódzkiej Lodz Solar Team zdobył pierwszą nagrodę na mistrzostwach Europy samochodów elektrycznych napędzanych energią...

zobacz więcej

Również przez większość nocy widoczne będą najdalsze planety – Uran i Neptun. Jednak, aby je dostrzec, potrzebny jest teleskop, mają bowiem zbyt słaby blask, aby mogło to się udać okiem nieuzbrojonym.

25 października – częściowe zaćmienie Słońca


25 października dojdzie do częściowego zaćmienia Słońca, widocznego w Polsce. Dla Warszawy największa faza zaćmienia wyniesie 0,52, dla Białegostoku będzie to 0,56, a dla Wrocławia 0,46.

Z kolei 8 listopada przypadnie całkowite zaćmienie Księżyca, którego jednak nie zobaczymy z terenu naszego kraju.

Najobfitszy rój jesiennych meteorów


Wśród rojów meteorów aktywnych jesienią najobfitsze są Geminidy. Te białe meteory można spróbować dostrzec od 4 do 17 grudnia, z maksimum 14 grudnia. W idealnych warunkach możliwe jest „spadanie” do 150 meteorów w ciągu godziny w okresie maksimum roju.

Następne są Orionidy i Leonidy. Orionidy są aktywne od 2 października do 7 listopada z maksimum 21 października do 20 zjawisk na godzinę. Z kolei Leonidy zobaczymy od 6 do 30 listopada z maksimum 17 listopada w liczbie do 10-20 zjawisk na godzinę.

Jesienne pełnie Księżyca nastąpią 9 października, 8 listopada i 8 grudnia. Nów przypadnie 25 września, 25 października i 23 listopada.

Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne
źródło:
Zobacz więcej