RAPORT:

KORONAWIRUS: MAPY, STATYSTYKI, PORADY

Środek przeciwbólowy z jadu ptasznika? Pomoc dzięki milionom lat ewolucji

Ptaszniki mogą mieć ogromne znaczenie dla nauki (fot. Pexels)
Ptaszniki mogą mieć ogromne znaczenie dla nauki (fot. Pexels)

Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davies pracują nad nowym typem środka przeciwbólowego, opartego na jadzie ptasznika. Badania to część projektu, w ramach którego Amerykanie chcą zmniejszyć uzależnienie od opioidów i stworzyć nieopioidowe środki przeciwbólowe. Uczeni próbują tak zmienić toksyczne peptydy, by działały one przeciwbólowo.

Nowy lek hamuje rozwój raka. Ruszyły testy na ludziach

Zespół badaczy z Hiszpanii rozpoczął testy na ludziach pierwszego preparatu przeciwko nowotworom, który hamuje działanie kluczowego w rozwoju raka...

zobacz więcej

Badania prowadzone są przez grupę pod kierunkiem profesorów Vladimira Yarova-Yarovoya i Heike Wulff. – Pająki i skorpiony przez miliony lat ewolucji udoskonalały peptydy, białka i inne trucizny oparte na małych molekułach. My próbujemy z tego korzystać. Ten sam jad, który może powodować ból i dysfunkcje neurologiczne, może również pomóc w lepszym funkcjonowaniu nerwów i zredukować uczucie bólu – mówi prof. Bruce Hammock.

USA zmagają się z plagą uzależnień od środków przeciwbólowych na receptę. Szacuje się, że chroniczny ból dotyka około 20 proc. dorosłych Amerykanów, a 11 milionów mieszkańców USA doświadcza chronicznego bólu o dużym wpływie na życie. Definiowany tak jest ból, który trwa co najmniej trzy miesiące i znacząco ogranicza czynności życiowe, uniemożliwiając na przykład pracę poza domem, chodzenie do szkoły czy wykonywanie czynności domowych. Osoby cierpiące na takie rodzaj bólu mają do wyboru bardzo mało nieopioidowych środków przeciwbólowych.

Epidemia uzależnień


– W przypadku silnego bólu środki takie jak ibuprofen czy aspiryna nie działają. Opioidy są wystarczająco silne, jednak tutaj mamy problem ze wzrastającą tolerancją organizmu na ich działanie i z uzależnieniem — mówi Wulff. Nadmiernie użycie opioidów to w ostatnich latach coraz poważniejszy problem z USA. W 2019 roku niemal 50 tys. amerykanów zmarło z powodu przedawkowania tych środków.

Portal KopalniaWiedzy.pl wskazuje, że w naukowcy, próbując znaleźć silne nieuzależniające środki przeciwbólowe przyglądają się kanałom sodowym, które odgrywają kluczową rolę w przesyłaniu sygnałów do nerwów i mięśni. U ludzi zidentyfikowano 9 różnych typów takich kanałów i oznaczono je numerami od Nav1.1 do Nav1.9. Nav1.7 jest kluczowym źródłem sygnałów bólowych.

Okazuje się, że jad chilijskiego ptasznika z gatunku Thrixopelma pruriens blokuje transmisję w kanale Nav1.7. – Istnienie tego inhibitora Nav1.7 daje nadzieję, na opracowanie środka, który będzie równie skuteczny jak opioidy, ale nie będzie uzależniał – tłumaczy Wulff. Są jednak ograniczenia. Proteina, która w swojej naturalnej formie blokuje Nav1.7 nie czyni tego wyłącznie w nerwach czuciowych – blokuje go wszędzie, również w mięśniach i mózgu, co może mieć tragiczne skutki. Naukowcy próbują tak zmodyfikować toksynę pająka, by blokowała ona ból, ale nie niosła skutków ubocznych. W tym celu wykorzystują program komputerowy Rosetta do modelowania cząstek. – Za pomocą Rosetty możemy an ekranie komputera modyfikować naturalny peptyd, starając się nadać mu właściwości terapeutyczne. Już uzyskaliśmy peptydy, które dorównują morfinie, ale nie mają skutków ubocznych opioidów – podkreśla Yarov-Yarovoy.

Na razie trwają prace obliczeniowe. Nowe peptydy należy jeszcze zsyntetyzować, przetestować na zwierzętach i jeśli wyniki tych testów wypadną pozytywnie, można będzie rozpocząć testy na ludziach. Szacuje się, że najwcześniej za pięć lat nowy lek mógłby trafić na rynek.

Twoje INFO - kontakt z TVP INFO

Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne
źródło:
Zobacz więcej