RAPORT:

KORONAWIRUS: MAPY, STATYSTYKI, PORADY

Tysiące galaktyk naukowcy klasyfikują już w mgnieniu oka

Sztuczna inteligencja pomaga w klasyfikacji galaktyk (fot. Christopher Furlong/Getty Images)
Sztuczna inteligencja pomaga w klasyfikacji galaktyk (fot. Christopher Furlong/Getty Images)

Powstała sztuczna inteligencja, która w kilka sekund potrafi przypisać tysiące galaktyk do odpowiednich kategorii. Naukowcom taka czynność zajęłaby kilka miesięcy. Sklasyfikowanie kształtów galaktyk to ważny krok w stronę zrozumienia ich powstawania i ewolucji.

Pierwszy turysta wrócił z kosmicznej wycieczki. Bilet za 250 tys. dolarów

Pierwszy lot kosmicznego turysty zakończył się sukcesem. Należący do firmy Virgin Galatic pojazd orbitalny VSS Unity z Richardem Bransonem,...

zobacz więcej

Sztuczna inteligencja zajmuje coraz szersze miejsce w nauce, także w astronomii. Dobrze pokazali to badacze z University of Western Australia. Opracowali program, który wielomiesięczną pracę zespołu ludzi wykonuje w kilka sekund. W tym czasie potrafi przypisać do odpowiedniej kategorii dziesiątki tysięcy galaktyk.

„Galaktyki mają różne kształty i rozmiary” – zwraca uwagę Mitchell Cavanagh współautor publikacji, która ukazała się w piśmie „MNRAS”. „Sklasyfikowanie kształtów galaktyk to ważny krok w stronę zrozumienia ich powstawania i ewolucji. Może nawet pomóc w poznaniu natury wszechświata” – dodaje.

Pobierz aplikację mobilną i oglądaj TVP INFO na żywo

Dzięki coraz obszerniejszym badaniom naukowcy gromadzą dane o galaktykach w ilości, której nie są w stanie przeanalizować. „Mówimy o kilku milionach galaktyk w ciągu kilku następnych lat. Czasami naukowcy amatorzy pomagają w ich klasyfikacji w takich projektach jak Galaxy Zoo, ale to nadal zajmuje wiele czasu” – podkreśla badacz.

Do tego właśnie można wykorzystać konwolucyjne sieci neuronowe (CNNs - ang. convolutional neural networks). Dzisiaj stosuje się je już niemal wszędzie - tłumaczą astronomowie - w badaniach medycznych, analizie giełdy i zachowań klientów. Obecne są także w astronomii: wykorzystywano je już do klasyfikacji galaktyk, ale tylko w prostym systemie - czy galaktyka jest spiralna, czy nie.

Nowy program sprawdza, czy galaktyki mają kształt spiralny, eliptyczny, soczewkowy czy nieregularny, a przy tym działa z większą dokładnością niż poprzednie.

Łazik zrobił nowe zdjęcia na Marsie

Chińska Narodowa Agencja Kosmiczna (CNSA) opublikowała w piątek nowe zdjęcia z powierzchni Marsa, wykonane przez łazika Zhurong. Jego zadaniem jest...

zobacz więcej

„Ogromną zaletą sieci neuronowych jest prędkość ich działania. Obrazy galaktyk, których ludziom analiza by zajęła miesiące, można sklasyfikować w ciągu minut. Korzystając z klasycznej karty graficznej możemy z łatwością przeanalizować 1400 galaktyk w czasie krótszym niż trzy sekundy” – mówi Cavanagh.

Niekoniecznie jednak komputer będzie dokładniejszy niż człowiek - zwracają uwagę naukowcy. Przyczyna jest taka, że algorytmy uczą się na podstawie informacji opracowanych przez ludzi. Udało się im jednak osiągnąć dokładność 80 proc., a w przypadku galaktyk spiralnych i eliptycznych - 97 proc.

Naukowcy przygotowują się już do sklasyfikowania 100 mln galaktyk położonych w różnych odległościach od Ziemi i w różnych strukturach (grupach, gromadach itp.).

Opracowane narzędzie można przystosować także do innych dziedzin, które wymagają analizy potężnych ilości danych. „CNNs będą odgrywały coraz większą rolę w analizie informacji, szczególnie w takich dziedzinach jak astronomia, które muszą radzić sobie z wyzwaniami typowymi dla big data” – uważa Cavanagh.

Czytaj także: „Nowe okno na wszechświat”. Polska zaangażowana w budowę podziemnego teleskopu 

Twoje INFO - kontakt z TVP INFO

Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne
źródło:

Zobacz więcej