RAPORT

KORONAWIRUS: MAPY, STATYSTYKI, PORADY

„Pogarda wobec Polaków narastała przez XIX wiek”. Brytyjski historyk o niemieckim ludobójstwie

Niemcy postrzegali Polaków podobnie, jak Żydów (fot. Roger Viollet/Getty Images)
Niemcy postrzegali Polaków podobnie, jak Żydów (fot. Roger Viollet/Getty Images)

Rozmiar niemieckich zbrodni popełnionych na Polakach w 1939 r. wynikał z pobudek ideologicznych – uważa brytyjski historyk Roger Moorhouse. W najnowszym numerze „Studiów nad Totalitaryzmami i XX Wiekiem” ekspert wskazuje, że skali tych zbrodni nie da się wyjaśnić okolicznościami wojennymi. Moorhouse przekonuje, że postrzeganie Polaków przez Niemców jako gorszych, zacofanych czy mniej wartościowych nie zaczęło się wraz z objęciem władzy przez Hitlera, lecz narastało stopniowo przez cały XIX wiek.

Manipulują historią, nie rozliczają nazistów, antysemici rosną w siłę. Niemcy mają się czego wstydzić

Niemcy przekonują, że rozliczyły się ze zbrodni III Rzeszy i chcą być uważane za wzór tolerancji, demokracji i humanitaryzmu. W rzeczywistości...

zobacz więcej

W wydawanej przez Instytut Pileckiego publikacji naukowej zamieszczony został artykuł Moorhouse'a pt. „Prelude to Race War: The Ideological Drivers behind German Atrocities Committed against POWs and Civilian Populations during the September Campaign of 1939” (Preludium do wojny rasowej: ideologiczne przyczyny niemieckich okrucieństw popełnionych na jeńcach wojennych i ludności cywilnej podczas kampanii wrześniowej 1939 r.).

Autor, zwracając uwagę, że w czasie kampanii wrześniowej niemieccy żołnierze popełnili w Polsce ponad 20 razy więcej masowych zbrodni niż podczas porównywalnej długości kampanii francuskiej wiosną 1940 r., analizuje, jaka jest przyczyna tak dużej dysproporcji.

Jak wskazuje, tak dużej liczby masowych zbrodni, jak popełniona została w Polsce, nie można wyjaśnić wyłącznie okolicznościami wojennymi, przypadkiem, relatywnym brakiem bojowego doświadczenia Wehrmachtu czy doktryną Blitzkriegu.

Nazistowska ideologia czynnikiem kluczowym


Moorhouse uzasadnia, że kluczowym czynnikiem była nazistowska ideologia, zgodnie z którą niemieccy żołnierze postrzegali Polaków - podobnie jak Żydów - jako niższych rasowo, a ich życie jako niemające większej wartości, podczas gdy takiego podejścia nie mieli w stosunku do np. Francuzów. Stąd w ramach tej ideologii zbrodnie wojenne na Polakach były uzasadnione jako środek prowadzący do stworzenia przestrzeni życiowej dla Niemców. Historyk przekonuje także, że postrzeganie Polaków przez Niemców jako gorszych, zacofanych czy mniej wartościowych nie zaczęło się wraz z objęciem władzy przez Hitlera, lecz narastało stopniowo przez cały XIX wiek, a wraz nadejściem nazistów zostało obudowane rasowymi teoriami i zyskało ideologiczną podbudowę.

Roger Moorhouse jest brytyjskim historykiem i pisarzem specjalizującym się w historii II wojny światowej. Jest autorem lub współautorem kilkunastu książek na ten temat.

-> Przeczytaj też o „odniemczaniu” zbrodni. „Dziesiątki lat pracy”

Najważniejsze z nich to „Pakt diabłów. Sojusz Hitlera i Stalina” o współpracy niemiecko-sowieckiej w latach 1939-1941, „Stolica Hitlera. Życie i śmierć w wojennym Berlinie” oraz „Polska 1939. Pierwsi przeciwko Hitlerowi” o polskiej wojnie obronnej. W 2020 r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi RP za wkład w rozpowszechnianie wiedzy o polskiej historii w Wielkiej Brytanii.

źródło:

Zobacz więcej