RAPORT

KORONAWIRUS: MAPY, STATYSTYKI, PORADY

Salwy w cytadeli. Obchody rocznicy wybuchu powstania styczniowego

Powstanie styczniowe było najdłużej trwającym i najbardziej masowym ruchem niepodległościowym XIX w. (fot. arch.PAP/Marcin Obara)

Złożeniem wieńców na dziedzińcu Muzeum X Pawilonu Cytadeli Warszawskiej oraz apelem pamięci, salwą honorową i okolicznościowymi przemówieniami przed Krzyżem Traugutta w Parku Traugutta stolica uczci w środę 157. rocznicę wybuchu powstania styczniowego.

Prezydent: Stajemy tu, by uczcić heroizm i ofiarę naszych poprzedników

zobacz więcej

Stołeczne obchody rozpoczną się w południe na dziedzińcu Muzeum X Pawilonu Cytadeli Warszawskiej przed pomnikiem członków Rządu Narodowego Powstania Styczniowego, gdzie zostaną złożone wieńce. Następnie w siedzibie Muzeum odbędzie się wykład Jana Engelgarda „Walery Przyborowski – historyk powstania styczniowego”.

– Powstańców styczniowych przewinęło się przez rosyjskie więzienie śledcze w X Pawilonie Cytadeli ok. 10-12 tys., więc to była ogromna liczba. To stąd Rosjanie wysyłali ludzi tysiącami na Syberię. Także cały ostatni Rząd Narodowy Powstania na czele z Romualdem Trauguttem został aresztowany i przed egzekucjami był więziony właśnie w X Pawilonie. Z tego budynku wyruszyli na śmierć i na stokach Cytadeli zostali rozstrzelani. Misją Muzeum jest dbanie o pamięć, dlatego przypominamy o powstaniu styczniowym – powiedział Michał Cieślak z Muzeum X Pawilonu, oddziału stołecznego Muzeum Niepodległości.

Wieczorne uroczystości rocznicowe, organizowane przez Krąg Pamięci Narodowej, rozpoczną się mszą św. w intencji powstańców styczniowych w Katedrze Polowej Wojska Polskiego. Następnie uczestnicy przemaszerują ul. Długą, Freta i Zakroczymską pod Krzyż Traugutta w Parku Traugutta. Tam głos mają zabrać szef MON Mariusz Błaszczak, prezes Instytutu Józefa Piłsudskiego Wiesław Jan Wysocki oraz prezes Kręgu Pamięci Narodowej Andrzej Melak.

Premier: Powstańcy styczniowi łączą nasze narody

Powstańcy styczniowi są bohaterami, którzy łączą narody Polski i Litwy i są wciąż żywi z naszych sercach – powiedział premier Mateusz Morawiecki,...

zobacz więcej

Wystąpić ma również szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk, który ma uhonorować medalem „Pro Bono Poloniae” Andrzeja Melaka „w uznaniu zasług w upowszechnianiu wiedzy o historii walk niepodległościowych, krzewieniu postaw patriotycznych w polskim społeczeństwie i poza granicami kraju oraz w kultywowaniu pamięci o walce o niepodległość Ojczyzny”.

Zaplanowano wspólną modlitwę, apel pamięci i salwę honorową, a przed pamiątkowym głazem umieszczonym w miejscu, w którym został stracony ostatni dyktator Powstania gen. Romuald Traugutt oraz inni członkowie Rządu Narodowego, zostaną złożone wieńce i kwiaty.

– To uroczystość, którą organizujemy od kilkudziesięciu lat. Powstanie styczniowe było jednym z najdłużej trwających zrywów niepodległościowych. Stoczono w nim ponad 1,2 tys. potyczek. W jego wyniku Rosjanie wywieźli na Syberię ponad 20 tys. Polaków, którzy spędzili tam po kilka, a nawet kilkadziesiąt lat. I którzy po powrocie do ojczyzny doczekali wolności. Cieszyli się niezmiernym uznaniem i szacunkiem. Pamięć o zrywie trwa i dobrze, że trwa – podkreślił Melak.

Zabrzmiały dzwony wileńskich kościołów. Ceremonia pogrzebowa powstańców styczniowych

W Wilnie odbywa się ceremonia ponownego pochówku kilkunastu powstańców styczniowych – w tym Zygmunta Sierakowskiego i Wincentego Konstantego...

zobacz więcej

Powstanie rozpoczęło się 22 stycznia 1863 r. Powstańcy zaatakowali rosyjskie garnizony w Królestwie Polskim. W ciągu trwających ponad 1,5 roku działań zbrojnych doszło do ponad tysiąca mniejszych lub większych potyczek, a w walkach wzięło w sumie udział co najmniej 150 tys. powstańców.

Walka powstańcza przez cały swój czas miała charakter rozproszonej akcji partyzanckiej. Powstańcom nie udało się opanować na dłużej większego terytorium, a władze powstania nie miały stałej siedziby. Po klęsce większych zgrupowań partyzanckich m.in. w bitwach pod Węgrowem i Siemiatyczami, walkę toczyły głównie niewielkie oddziały.

Powstanie styczniowe było najdłużej trwającym i najbardziej masowym ruchem niepodległościowym XIX w. Bilans insurekcji był tragiczny - dziesiątki tysięcy poległych lub straconych przez Rosjan, zesłania na Syberię, konfiskaty majątków uczestników.

źródło:

Zobacz więcej