Astrocyty mają większe znaczenie dla pamięci długotrwałej niż sądzono

Astrocyty to największe i najliczniejsze komórki glejowe o nieregularnym gwieździstym kształcie (fot. Shutterstock/Kateryna Kon)

Komórki glejowe, astrocyty, odgrywają ważniejszą rolę w tworzeniu długotrwałych wspomnień w mózgu niż dotychczas przypuszczano – informują naukowcy z Instytutu Salka w Kalifornii. Ich wnioski ukazały się w piśmie „GLIA”.

Naukowcy odkryli gen zwiększający ryzyko uzależnień

Niewielka mutacja genu COMT w połączeniu z negatywnymi doświadczeniami z okresu dzieciństwa może zwiększać prawdopodobieństwo uzależnienia od...

zobacz więcej

Astrocyty to największe i najliczniejsze komórki glejowe o nieregularnym gwieździstym kształcie, które m.in. utrzymują homeostazę układu nerwowego, współtworzą barierę krew–mózg, regulują pracę neuroprzekaźników, pomagają komórkom w transporcie substancji odżywczych czy pozbywaniu się odpadów.

Dotychczas sądzono, że komórki te pełnią jedynie funkcję wspomagającą aktywność neuronów. Badacze wykazali, że odgrywają one jednak w mózgu bardziej aktywną, a nawet wiodącą rolę związaną z uwalnianiem tzw. glioprzekaźników, neuroaktywnych substancji o budowie chemicznej podobnej do neuroprzekaźników.

W 2014 r. zespół naukowców z Instytutu Salka wykazał, że zatrzymanie uwalniania glioprzekaźników w astrocytach spowodowało zahamowanie fal gamma, tj. fal mózgowych związanych z procesami poznawczymi. Zaobserwowano wówczas, że myszy z zaburzoną pracą astrocytów miały trudności w odróżnianiu rzeczy nowych w ich otoczeniu.

Obecnie badacze przyjrzeli się wpływowi zaburzenia funkcjonowania astrocytów na pamięć długotrwałą gryzoni. Transgeniczne myszy pozbawiono receptora IP3R2, który występuje w astrocytach i odpowiada za komunikację z innymi komórkami poprzez kanały wapniowe.

Badanie krwi pomoże określić kiedy umrzemy

Interesujące wyniki badań holenderskich naukowców. Wykazali, że pomiary 14 produktów przemiany materii we krwi z dużym prawdopodobieństwem...

zobacz więcej

Transgeniczne gryzonie wykazywały taką samą zdolność uczenia się i rozwiązywania problemów poznawczych (np. znalezienie drogi w labiryncie) jak kontrolna grupa normalnych myszy. Różnicy pomiędzy obiema grupami nie zaobserwowano także po upływie 24 i 48 godzin od momentu nauczenia się przez nie rozwiązywania danego problemu.

Gdy jednak te same testy przeprowadzono po upływie 2 i 4 tygodni, zauważalne były już duże różnice. Myszy nieposiadające receptora IP3R2 popełniały ponad dwukrotnie więcej błędów niż grupa kontrolna.

– Po czterech tygodniach normalne myszy radziły sobie tak naprawdę lepiej niż na początku, gdyż ich wspomnienia uległy konsolidacji. Nie zadziało się to w przypadku myszy pozbawionych receptora IP3R2 – mówi prowadzący badania dr António Pinto–Duarte.

– Wyniki te jako pierwsze wskazują, że defekty w astrocytach zaburzają konsolidację wspomnień i upośledzają pamięć długotrwałą. Jeśli dowiemy się więcej na temat zależności pomiędzy aktywnością astrocytów a funkcjonowaniem połączeń międzyneuronalnych, być może będziemy mogli opracować lepsze metody sterowania konsolidacją pamięci za pomocą leków, a tym samym pomóc pacjentom z takimi zaburzeniami jak demencja czy urazowe uszkodzenie mózgu – komentują autorzy.

źródło:

Zobacz więcej