Wybory 2020

Jak głosować w wyborach prezydenckich [PORADNIK]

Zmarła Anna Borkiewicz-Celińska „Hanka”, „Iza”, uczestniczka powstania warszawskiego

Anna Borkiewicz-Celińska została odznaczona m.in. Krzyżem Walecznych i Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (fot. FB/Archiwum Akt Nowych)

W wieku 97 lat zmarła Anna Borkiewicz-Celińska ps. Hanka, Iza, łączniczka i sanitariuszka Armii Krajowej, żołnierz oddziału kobiecego „Dysk”, uczestniczka powstania warszawskiego – poinformowało we wtorek Muzeum Powstania Warszawskiego. Pogrzeb odbędzie się 8 maja w Warszawie.

„Broniliśmy godności i człowieczeństwa” 76. rocznica powstania w getcie warszawskim

76 lat temu, 19 kwietnia 1943 r., bojownicy z Żydowskiego Związku Wojskowego i Żydowskiej Organizacji Bojowej stawili zbrojny opór oddziałom...

zobacz więcej

– Z żalem żegnamy Annę Borkiewicz-Celińską „Hankę”, „Izę”. Harcerkę, łączniczkę i sanitariuszkę AK, żołnierza oddziału kobiecego „Dysk” i Grup Szturmowych Szarych Szeregów, uczestniczkę Powstania Warszawskiego w szeregach 2. kompanii „Rudy” Batalionu „Zośka”. Cześć jej pamięci! – podało MPW na Twitterze.

Jak poinformowała rodzina, Anna Borkiewicz-Celińska zmarła 25 kwietnia w wieku 97 lat. Nabożeństwo żałobne odbędzie się 8 maja o godz. 12 w kościele św. Jozafata, po czym nastąpi odprowadzenie do grobu na Powązkach Wojskowych w Warszawie.

Anna Borkiewicz-Celińska urodziła się 11 listopada 1921 r. Po wybuchu II wojny światowej włączyła się jako ochotniczka do Straży Obywatelskiej w celu zabezpieczenia Muzeum Belwederskiego, założonego i kierowanego przez jej ojca płk. Adama Borkiewicza. Uczestniczyła w zabezpieczeniu pałacu, zagrożonego niemieckim ogniem artyleryjskim, kierowanym na rozmieszczone w Łazienkach polskie baterie artylerii przeciwlotniczej.

W listopadzie 1939 r. wstąpiła w szeregi Służby Zwycięstwu Polski (SZP), zostając łączniczką ppłk. Bronisława Patlewicza „Nieczuja”. W kwietniu 1942 r. rozpoczęła służbę w kobiecym zespole sabotażowo-dywersyjnym „Dysk” i została włączona do oddziału minerek. Należała do 3. sekcji „Moniki” (Marta Marynowska), w I plutonie minerek dowodzonym przez „Margerytkę” (Maria Jankowska). Posługiwała się wówczas pseudonimem „Iza”. Uczestniczyła m.in. w rozpoznaniach poprzedzających akcje kolejowe i rozbrajaniu wojskowych Niemek. W grudniu 1942 r. rozpoczęła współpracę z warszawskimi Grupami Szturmowymi Szarych Szeregów (od września 1943 r. batalion „Zośka”). W tym czasie zaczęła używać pseudonimu „Hanka Skrzynkowa”.

Po wojnie, jesienią 1945 r., rozpoczęła studia na Wydziale Historii Uniwersytetu Warszawskiego. W styczniu 1949 r. została aresztowana przez funkcjonariuszy Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego (MBP). Zwolniona po czterotygodniowym śledztwie, kontynuowała studia. W czerwcu 1950 r. uzyskała tytuł magistra historii. Dwa miesiące później rozpoczęła pracę w Archiwum Głównym Akt Dawnych.

W październiku 1950 r. została ponownie aresztowana. Po sześciu miesiącach śledztwa skazano ją za „gromadzenie i melinowanie materiałów gloryfikujących AK w celu poniżenia AL” wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Warszawie na 7 lat pozbawienia wolności z utratą praw publicznych i przepadkiem mienia. Karę odbywała w więzieniu przy ul. 11 Listopada, a następnie w Fordonie koło Bydgoszczy. Z uwagi na znaczne pogorszenie stanu zdrowia we wrześniu 1953 r. została warunkowo zwolniona. W marcu 1958 r. Sąd Najwyższy uniewinnił ją z zarzucanych czynów.

W latach 1957-71 pracowała w Instytucie Historii Kultury Materialnej Polskiej Akademii Nauk. Od 1971 r. do 1981 r. była adiunktem w Instytucie Historii PAN. W styczniu 1981 r. przeszła na emeryturę.

Anna Borkiewicz-Celińska została odznaczona Krzyżem Walecznych (1944 r.), Medalem za Warszawę 1939-45 (1973 r.) oraz Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 (1973 r.). Otrzymała również Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1980 r.), Warszawski Krzyż Powstańczy (1982 r.) oraz Krzyż Armii Krajowej (1983 r.).

źródło:

Zobacz więcej