Groby Pańskie w polskich kościołach. Wielkopiątkowa tradycja

Zgodnie z polską tradycją Groby Pańskie w kościołach buduje się w Wielki Piątek. Po liturgii tego dnia Ciało Chrystusa (pod postacią opłatka umieszczonego w monstrancji) zostaje przeniesione do symbolicznego grobu.

Noc Konfesjonałów w ponad 230 kościołach z całej Polski. Rekordowa edycja

– Nie chcemy mówić ludziom, kiedy mają się spowiadać - chcemy wyjść naprzeciw tym, którzy potrzebują spowiedzi – mówi pomysłodawca Nocy...

zobacz więcej

– Od lat nawiązują one do aktualnej sytuacji w kraju i na świecie. Groby często symbolizowały trudne polskie doświadczenia – podkreślił proboszcz warszawskiej katedry św. Jana Chrzciciela ks. Bogdan Bartołd.

Dodał, że przy budowaniu Grobów Pańskich nawiązuje się do aktualnej sytuacji, do tego, czym żyje współczesny człowiek.

– Dzisiaj chcemy, by Groby Pańskie pobudzały do zastanowienia się i odkrywania tajemnic Boga w naszym życiu – powiedział ks. Bartołd.

Średniowieczna tradycja

Tradycja strojenia Grobu Pańskiego wywodzi się ze średniowiecza. W XVIII wieku zwyczaj ten zanikł prawie w całej Europie. Zachował się tylko w Austrii, na Węgrzech, w Polsce i w południowych Niemczech.

We wczesnym średniowieczu Najświętszy Sakrament był zanoszony po liturgii eucharystycznej na przechowanie do zakrystii lub bocznej kaplicy. Z tego zwyczaju wywodzi się procesja do kaplicy adoracji w Wielki Czwartek.

Od czasów Karola Wielkiego niemal w całej Europie trwał paraliturgiczny obrzęd składania pod kamienną płytą grobową samego krzyża lub Chrystusa w postaci eucharystycznej. W niektórych kościołach składano w ten sposób krzyż, a w jego centrum puszkę z Najświętszym Sakramentem.

Hostię w monstrancji nad wyobrażeniem Grobu Chrystusa po raz pierwszy wystawiono w kościele jezuitów w Monachium. Dopiero w epoce baroku wprowadzono dodatkowo figurę zmartwychwstałego Jezusa przykrytego całunem.

Na zakończenie liturgii Wielkiego Piątku do przygotowanego wcześniej Grobu Bożego zanoszono w procesji krzyż (w XV wieku), później krzyż i monstrancję z Najświętszym Sakramentem (w XVI wieku).

Akcja „Wielkanoc”: Tysiące policjantów wyjedzie na drogi

Nawet 5 tys. policjantów zadba o bezpieczeństwo kierowców w czasie tegorocznych wyjazdów świątecznych – poinformował Radosław Kobryś z Biura Ruchu...

zobacz więcej

Groby przemawiały do wyobraźni

– Tradycja strojenia Grobu Chrystusa w kościołach rozwinęła się w Polsce w sposób szczególny; groby przemawiały bowiem do wyobraźni, a przede wszystkim jako znak trudnego i bolesnego doświadczenia – podkreślił ks. Bartołd.

Dodał, że w różnych okresach historycznych starano się wprowadzać do symbolicznych grobów aktualne motywy, związane z sytuacją w kraju. W czasach rozbiorów, okupacji niemieckiej i stanu wojennego ustrojony grób odzwierciedlał najbardziej aktualne przeżycia narodu polskiego.

W Wielki Piątek i Wielką Sobotę tysiące ludzi w całej Polsce odwiedzają groby. Mieszkańcy Warszawy pamiętają jeszcze kolejki tworzące się przed kościołem Matki Bożej Łaskawej (księży jezuitów) w czasie stanu wojennego na Starym Mieście, w którym szczególnie dbano o aktualną wymowę Grobu Pańskiego.

źródło:

Zobacz więcej