Przekład Koranu polskich Tatarów trzeci na świecie

Przekład Koranu naukowcy badali w ramach projektu „Tefsir” (fot. Shutterstock/MidoSemsem)

Po łacińskim i włoskim przekład Koranu polskich Tatarów był trzecim na świecie. Takiego odkrycia dokonali naukowcy z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Grupa kierowana przez dr hab. Joannę Kulwicką-Kamińską planuje wydać unikatowe tłumaczenie z XVI wieku.

Na Wydziale Filologicznym UMK działa jedyne na świecie Centrum Badań Kitabistycznych - profesjonalny ośrodek badań tatarskiego piśmiennictwa religijnego. Przekład Koranu naukowcy badali w ramach projektu „Tefsir”.

– Udało nam się potwierdzić, że jeden z typów zabytków, jakim jest tatarski tefsir, jest przekładem Koranu z drugiej połowy XVI wieku – powiedziała dr hab. Kulwicka-Kamińska. – Nasze odkrycie powoduje, że trzeba zaklasyfikować przekład Koranu na język polski jako trzeci na świecie po przełożeniu na łacinę i język włoski – dodała.

Przekład, co już wiadomo dzięki naukowcom z UMK, ściśle trzyma się ortodoksji. Badacze odczytali już ponad 2 tys. stron.

Jak wyjaśniła badaczka, w świecie islamu tefsiry są znane jako komentarze do Koranu, u Tatarów zaś tym mianem określa się obszerne manuskrypty zawierające pełny tekst Koranu z jego podwierszowym przekładem na język polski, uzupełnionym o warstwę egzegetyczną.

– Tatarzy użyli tej nazwy, ponieważ w islamie obowiązuje zakaz tłumaczenia Koranu na języki niekanoniczne – podkreśliła kierownik projektu.

Zwróciła przy tym uwagę, że do tej pory nie odczytano całego zabytku polskich Tatarów, jakim jest tefsir, oraz nie dokonano jego wieloaspektowej i specjalistycznej analizy. Dodała, że tatarski przekład Koranu jest „podwójnie zaszyfrowany”: przez zapis warstwy orientalnej i słowiańskiej pisownią arabską, oraz przez użycie nazwy tefsir. Tefsir z arabskiego to „interpretacja, komentarz”. – Podwójny szyfr dokumentu przez wieki uniemożliwiał to odkrycie – zaznaczyła Kulwicka-Kamińska. Projekt "Tefsir" jest finansowany z grantu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki. W planach jest wydanie publikacji przekładu Koranu w języku staropolskim, a także w przekładzie na współczesny język polski, jako cenny zabytek polskiej kultury narodowej.

źródło:

Zobacz więcej