SERWIS

Tokio 2020: wyniki, starty i medale

Koniec urzędniczo-sądowego ping-ponga. Od teraz można dostać odszkodowanie za opieszałość urzędu

Zmiany zwiększą ochronę przed przewlekłym postępowaniem urzędów (fot. Getty Images)
Zmiany zwiększą ochronę przed przewlekłym postępowaniem urzędów (fot. Getty Images)

Dzięki zmianom w prawie, które weszły w życie w sobotę, łatwiej będzie można uzyskać odszkodowanie od urzędu, który dopuści się rażącego naruszenia prawa. Nowe przepisy chronią także obywateli przed negatywnymi konsekwencjami przewlekłego prowadzenia postępowań. W takim przypadku sąd administracyjny będzie mógł wydać merytoryczne orzeczenie w sprawie, w której toczy się postępowanie.

Postępowania sądowo-administracyjne będą prostsze. Prezydent podpisał zmianę ustawy

zobacz więcej

Z inicjatywą nowelizacji prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wystąpił jeszcze były prezydent Bronisław Komorowski. Jak wskazywała jego kancelaria w uzasadnieniu do projektu, cele zmian to m.in. usprawnienie, uproszczenie i zapewnienie szybkości postępowania przed sądem administracyjnym zarówno w pierwszej, jak i drugiej instancji. Chodzi także o postępowania ws. podatków, którymi zajmują się sądy administracyjne.

Ówczesny prezydent podpisując ustawę 28 kwietnia mówił, że „ma ona szansę w sposób istotny zmienić relacje między obywatelem a państwem, między obywatelem a urzędami”. – Ustawa w moim przekonaniu ma służyć obywatelom. Ma zmniejszyć ryzyko mitręgi polegającej na tym, czego wielu obywateli doświadcza, a sędziowie sądów administracyjnych również to obserwują – ciągłego ping-ponga, takiego przerzucania sprawy pomiędzy sądem administracyjnym a urzędami – mówił prezydent. Tłumaczył, że „obywatel do sądu idzie po to, by uzyskać wyrok”.

Nakaz zmiany zaskarżonej przez obywatela decyzji

Zgodnie z nowelizacją sądy administracyjne będą mogły nakazywać urzędom zmianę zaskarżonej przez obywatela decyzji. Dziś mogą tylko polecać im ponowne zbadanie sprawy. W razie niewydania przez organ decyzji w określonym przez sąd terminie, sąd na wniosek strony będzie mógł we własnym zakresie wydać orzeczenie, a ponadto wymierzyć organowi grzywnę lub przyznać od tego organu na rzecz skarżącego odszkodowanie pieniężne.

„Straciłem pracę, pozycję, straciłem środki do życia”. Sąd go oczyścił, teraz walczy o pracę i dobre imię

Czy w Lubuskim Urzędzie Wojewódzkim fałszowano pieniądze? Takie zarzuty usłyszał siedem lat temu Krystian Norek. Po latach śledztwa...

zobacz więcej

Realny system ochrony przed przewlekłym postępowaniem

Jedna z ważniejszych zmian dotyczy możliwości stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu lub przewlekłości postępowania, np. podatkowego, nawet w sytuacji, gdy w momencie orzekania urząd wydał oczekiwaną decyzję. Nowelizacja umożliwia to nawet jeżeli z uwagi na zakończenie postępowania nie ma już potrzeby zobowiązywania urzędu do wydania określonej decyzji. Według autorów zmian, taka regulacja stworzy realny system ochrony obywateli przed przewlekłym postępowaniem.

Ponadto w przypadku bezczynności lub przewlekłego postępowania nowa regulacja umożliwia sądowi wydanie orzeczenia w sprawie, w której toczy się postępowanie, jeżeli pozwala na to jej charakter oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Powyższa propozycja wpisuje się w ogólną tendencję występującą w europejskich systemach prawnych przejmowania przez sądy administracyjne merytorycznego orzekania w sprawie.

Jednocześnie sąd będzie mógł wymierzyć organowi grzywnę lub nakazać, by ten zapłacił skarżącemu określoną sumę. Mechanizm ten ma pełnić nie tylko rolę rekompensacyjną, ale także wzmocnić gwarancje terminowego załatwienia sprawy przez urząd.

Ustawę o sądach prezydent skieruje do Trybunału. „Niekonstytucyjne” uprawnienia urzędników

Bronisław Komorowski skieruje do Trybunału Konstytucyjnego – w trybie kontroli prewencyjnej – nowelizację ustawy o sądach – podała Kancelaria...

zobacz więcej

Przyspieszenie w orzekaniu spraw

Ponadto nowelizacja umożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu orzekanie - w określonych sytuacjach - co do istoty sprawy, ostatecznie i merytorycznie rozstrzygając sprawę w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Nowela wprowadza instytucję tzw. samokontroli sądu pierwszej instancji, która umożliwia uwzględnianie przez WSA we własnym zakresie skarg kasacyjnych. Sąd ten będzie mógł uchylić swój zaskarżony wyrok i ponownie rozpoznać sprawę, jeżeli stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione. Celem wprowadzenia tej zmiany jest przyśpieszenie rozpatrywania oczywistych skarg kasacyjnych, i to bez potrzeby angażowania NSA.

Ponadto rozszerzony ma być zakres spraw, które mogą być rozpoznawane w trybie uproszczonym o skargi na postanowienia oraz skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania. Przyśpieszy to orzekanie w tego rodzaju sprawach, gdyż umożliwi ich rozpoznanie bez konieczności kierowania na rozprawę. Poza tym nowela wprowadza zmiany w zakresie pomocy prawnej oraz rozszerza zakres zwolnień z obowiązku uiszczania kosztów sądowych.

źródło:

Zobacz więcej