RAPORT

Wojna na Ukrainie

Dzień Walki z Rakiem

Nowotwory diagnozuje się co roku u 12 mln ludzi (fot. flickr.com/DefMo)
Nowotwory diagnozuje się co roku u 12 mln ludzi (fot. flickr.com/DefMo)

4 lutego obchodzony jest Światowy Dzień Walki z Rakiem. Obchodom przyświeca hasło „Rakowi też można zapobiegać”. W Polsce na nowotwory zapada 130 tysięcy osób rocznie.

Jak podkreślają eksperci WHO na stronach organizacji, dzięki prostym działaniom profilaktycznym można zmniejszyć o ponad 30 proc. liczbę zachorowań na nowotwory złośliwe. Niepalenie papierosów, zdrowa dieta, regularna aktywność fizyczna, ograniczenie spożycia alkoholu, unikanie nadmiernej ekspozycji na słońce i ochrona przed infekcjami wywołującymi raka – wszystko to powinniśmy robić dla własnego organizmu.

W jednej trzeciej przypadków nowotwór mógłby być wyleczony pod warunkiem wczesnego wykrycia i zastosowania właściwej terapii. Najwięcej zgonów powodują bowiem przerzuty, do których dochodzi w późniejszych stadiach rozwoju choroby. Prezes Polskiej Unii Onkologii profesor Janusz Meder zwraca uwagę, że w naszym kraju wciąż za mało osób zgłasza się na badania profilaktyczne.

Coraz więcej chorych

Co roku wzrasta liczba osób chorujących na nowotwory złośliwe - alarmują lekarze w światowym Dniu Walki z Rakiem. W Polsce na nowotwory zapada 130 tysięcy osób rocznie, a 85 tysięcy umiera z tego powodu. Według danych Polskiej Unii Onkologii, niemal co 3 dorosła osoba i 75 procent dzieci zostaje całkowicie wyleczonych z nowotworu. Mimo to Polska zajmuje dalekie 22. miejsce w Europie pod względem skuteczności leczenia raka.

Według WHO, w kolejnych dekadach wzrastać będzie też liczba zgonów z przyczyn nowotworowych. W latach 2007-2030 wzrost ten ma wynieść 45 proc. - z 7,9 mln do 11,5 mln, przy czym szacunki te uwzględniają przewidywany spadek śmiertelności z powodu niektórych nowotworów w krajach bogatych. Obecnie ponad 70 proc. zgonów z powodu chorób nowotworowych ma miejsce w krajach biednych i średnio zamożnych.

Największa śmiertelność towarzyszy pięciu rodzajom raka, tj. rakowi płuc (1,3 mln zgonów rocznie), żołądka (ponad 800 tys. zgonów), jelita grubego i odbytnicy (640 tys.), wątroby (610 tys.) oraz rakowi piersi (520 tys. zgonów rocznie).

Wśród mężczyzn najwięcej zgonów powodują rak płuc, żołądka, wątroby, jelita grubego i odbytnicy, rak przełyku i rak prostaty. Wśród kobiet są to: rak piersi, płuc, żołądka, jelita grubego i odbytnicy oraz rak szyjki macicy.

Niektóre nowotwory występują częściej w krajach bogatych, jak rak prostaty, piersi i jelita grubego, a inne w krajach biednych - rak żołądka, wątroby i rak szyjki macicy.

WHO pracuje obecnie nad Planem Działań w zakresie Chorób Nowotworowych (Cancer Action Plan), którego celem jest między innymi przeniesienie najlepszych praktyk w zakresie prewencji, diagnostyki i leczenia nowotworów do krajów najbiedniejszych.

Dzień Walki z Rakiem ustanowiono na Światowym Szczycie do Walki z Rakiem zorganizowanym pod egidą prezydenta Francji i dyrektora generalnego UNESCO w lutym 2000 roku w Paryżu. Na spotkaniu przyjęto Kartę Paryską, w myśl której rządy krajów świata, które ją podpisały, zobowiązały się do stworzenia programów zapobiegających i metod leczenia chorób nowotworowych.

Aż 40 proc. zachorowań na raka w skali roku można uniknąć (fot. arch. PAP/DPA /Friso Gentsch)
Aż 40 proc. zachorowań na raka w skali roku można uniknąć (fot. arch. PAP/DPA /Friso Gentsch)
Aż 40 proc. zachorowań na raka w skali roku można uniknąć (fot. arch. PAP/DPA /Friso Gentsch)

Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne Aplikacja mobilna TVP INFO na urządzenia mobilne
źródło:
Zobacz więcej