Istnieją konkretne limity. Darowizna w rodzinie nie zawsze wiąże się ze zwolnieniem od podatku. W 2026 roku obowiązują konkretne limity kwoty wolnej oraz jasne zasady zgłaszania darowizn do urzędu skarbowego. Ile można dostać od rodziców bez podatku? Kiedy trzeba zapłacić podatek od darowizny i ile on wynosi? Darowizna może kojarzyć się z nieformalną rodzinną przysługą. Z punktu widzenia prawa jest to jednak nieodpłatne przekazanie majątku innej osobie. Może dotyczyć pieniędzy, samochodu, mieszkania, działki czy innych składników majątku. Obowiązek podatkowy spoczywa na osobie obdarowanej, a nie na darczyńcy. To osoba, która otrzymuje majątek, musi sprawdzić, czy powinna zgłosić darowiznę do urzędu skarbowego i zapłacić podatek od spadków i darowizn. Czytaj także: To trzeba wiedzieć o KSeF. Najważniejsze pytania i odpowiedziDarowizna – grupa 0 Najkorzystniejsze zasady dotyczą tzw. grupy zerowej, czyli najbliższej rodziny. Należą do niej małżonek, dzieci, wnuki, rodzice, dziadkowie, rodzeństwo, pasierb, ojczym i macocha. W tej grupie obowiązuje kwota wolna od podatku w wysokości 36 120 zł. Jeśli jednak darowizna przekroczy ten limit, możliwe jest skorzystanie z pełnego zwolnienia z podatku – bez względu na wysokość przekazanej kwoty. Warunkiem jest zgłoszenie darowizny do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy od jej otrzymania (formularz SD-Z2). W przypadku przekazania pieniędzy konieczne jest także udokumentowanie ich przelewem bankowym lub przekazem pocztowym. Przekazanie gotówki „do ręki” bez śladu w systemie bankowym może skutkować utratą prawa do zwolnienia i koniecznością zapłaty podatku na zasadach ogólnych. Darowizna – inne grupy podatkowe Jeżeli darowizna pochodzi od dalszej rodziny lub osoby niespokrewnionej, zastosowanie mają limity kwoty wolnej od podatku. W I grupie podatkowej, do której należą m.in. teściowie, zięć czy synowa – czyli osoby bliskie, ale spoza grupy zerowej – kwota wolna też wynosi 36 120 zł. Nie ma jednak możliwości zwiększenia tego limitu jak w przypadku grupy zerowej. W II grupie podatkowej, obejmującej dalszą rodzinę, np. wujostwo, ciotki czy siostrzeńców, limit to 27 090 zł. W III grupie podatkowej, czyli w przypadku osób niespokrewnionych, kwota wolna jest najniższa i wynosi 5 733 zł. Kluczowe jest to, że limit dotyczy darowizn od jednej osoby w okresie 5 lat. Urząd skarbowy sumuje wszystkie przekazane w tym czasie kwoty. Kilka mniejszych przelewów może zatem zostać potraktowanych tak samo jak jedna większa darowizna przekraczająca próg zwolnienia. Jeśli limit zostanie przekroczony, podatek płaci się wyłącznie od nadwyżki ponad kwotę wolną. Zobacz też: Ulgi mieszkaniowe, na internet, na dziecko. Co można odliczyć od podatku?Ile procent podatku od darowizny? W przypadku darowizny wysokość podatku zależy od grupy podatkowej i kwoty. W I grupie stawki wynoszą od 3 do 7 procent nadwyżki ponad limit. W II grupie podatek wynosi od 7 do 12 proc., natomiast w III grupie może sięgać od 12 aż do 20 proc. Im dalsze pokrewieństwo, tym wyższe obciążenie podatkowe. W praktyce przy większych kwotach różnice mogą oznaczać kilka, a nawet kilkanaście tysięcy złotych podatku. Czytaj także: Czym jest świadectwo energetyczne budynku? Ile kosztuje?Uwaga przy darowiźnie nieruchomości Szczególnej uwagi wymaga darowizna nieruchomości. Przekazanie mieszkania, domu czy działki musi nastąpić w formie aktu notarialnego. Notariusz przekazuje informacje do urzędu skarbowego. Jeśli nieruchomość przekazywana jest w najbliższej rodzinie i spełnione zostaną warunki zgłoszenia, również można skorzystać z pełnego zwolnienia z podatku. Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro pieniądze pochodzą od rodziców lub dziadków, to nie trzeba nic zgłaszać. Tymczasem brak zgłoszenia w terminie 6 miesięcy od darowizny powoduje utratę prawa do zwolnienia. Trzeba w takiej sytuacji zapłacić podatek według ogólnych zasad. W przypadku wykrycia niezgłoszonej darowizny urząd może naliczyć odsetki, a nawet zastosować sankcyjną stawkę.Zobacz też: Alternatywny kredyt. Sposoby na zakup mieszkania bez zdolności kredytowej