„Polskie Noble”. Wybitni naukowcy uhonorowani

„Polskie Noble” są przyznawane od 1992 roku (fot. Pexels)

Profesorowie: chemii Daniel Gryko, nauk humanistycznych Krzysztof Pomian, fizyki Andrzej Trautman i immunolog Piotr Trzonkowski są laureatami 26. edycji Nagród Fundacji na rzecz Nauki Polskiej. Nagrody zostaną wręczone 6 grudnia na Zamku Królewskim w Warszawie.

Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (FNP) – nazywane też „Polskimi Noblami” – przyznawane są w czterech kategoriach za szczególne osiągnięcia i odkrycia naukowe, które przesuwają granice poznania i otwierają nowe perspektywy poznawcze, wnoszą wkład w postęp cywilizacyjny i kulturowy naszego kraju oraz zapewniają Polsce znaczące miejsce w podejmowaniu najbardziej ambitnych wyzwań współczesnego świata. Wysokość nagrody wynosi 200 tys zł.

Za dokonania w zakresie nauk o życiu i o Ziemi nagrodę FNP odbierze prof. Piotr Trzonkowski z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Przyznano ją za badania nad limfocytami T regulatorowymi (TREG) i za ich pionierskie zastosowanie tych komórek w terapii chorób człowieka – cukrzycy typu 1, stwardnienia rozsianego i choroby „przeszczep przeciwko gospodarzowi”.

Efektywna metoda

W dziedzinie nauk chemicznych i o materiałach wybrano prof. Daniela Gryko z Instytutu Chemii Organicznej PAN w Warszawie. Nagrodzono go za opracowanie oryginalnej metody syntezy i charakteryzację związków z grupy porfirynoidów. Opracował on efektywną metodę otrzymywania koroli, czyli barwników organicznych, które nie są wykorzystywane do barwienia, ale są fluorescencyjne i potrafią emitować światło.

W zakresie nauk matematyczno-fizycznych i inżynierskich nagroda przypadła prof. Andrzejowi Trautmanowi z Uniwersytetu Warszawskiego. Można się spotkać z opinią, że bez prac prof. Trautmana – który przekonał wszystkich, że fale grawitacyjne faktycznie istnieją, a ich detekcja jest możliwa – nie byłoby tegorocznego Nobla z fizyki dla naukowców z USA i Niemiec, dzięki którym fale te po raz pierwszy zaobserwowano.

Laureatem w obszarze nauk humanistycznych i społecznych został prof. Krzysztof Pomian z CNRS w Paryżu oraz Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Wyróżnienie przyznano za jego pionierskie badania dziejów kolekcjonerstwa oraz wpływu nauki i sztuki na rozwój kultury europejskiej.

Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej przyznawane są od 1992 r., w tym roku fundacja wręczy je po raz 26. Grono laureatów – łącznie tegorocznymi zdobywcami Nagrody – liczy już 95 osób. Są wśród nich wybitne badaczki: Zofia Kielan-Jaworowska, Elżbieta Frąckowiak, Jadwiga Staniszkis, Anna Wierzbicka i Ewa Wipszycka oraz badacze: Tomasz Dietl, Andrzej Jajszczyk, Tomasz Łuczak, Stanisław Konturek, Karol Modzelewski, Karol Myśliwiec, Andrzej Paczkowski, Bohdan Paczyński i Piotr Sztompka.

źródło:

Zobacz więcej