Nobel z ekonomii dla Amerykanina Richarda H. Thalera. „Za wkład w ekonomię behawioralną”

Tegoroczną Nagrodę Nobla w dziedzinie ekonomii otrzymał amerykański uczony Richard Thaler (fot. PAP/EPA/CARSTEN REHDER/POOL)

Amerykanin Richard H. Thaler z Uniwersytetu Chicagowskiego został laureatem tegorocznej Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii „za wkład w ekonomię behawioralną” – ogłosiła w poniedziałek Królewska Szwedzka Akademia Nauk.

Nobel z medycyny i fizjologii dla trzech naukowców z USA

Trzej naukowcy – Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash i Michael W. Young – zostali laureatami nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny za...

zobacz więcej

W uzasadnieniu akademia napisała, że Thaler „uwzględnia realistyczne założenia psychologiczne w swych analizach dotyczących podejmowania decyzji ekonomicznych”.

„Badając konsekwencje ograniczonej racjonalności, preferencji społecznych i braku samokontroli, wykazuje, jak te cechy ludzkie systematycznie wpływają na indywidualne decyzje, a także wyniki rynkowe” – czytamy w oświadczeniu.

Zwyciężył faworyt

Thaler rozwinął tzw. teorię rachunkowości umysłowej, która wyjaśnia, jak ludzie upraszczają decyzje finansowe, tworząc oddzielne konta w swojej świadomości. Według Amerykanina człowiek podejmuje decyzję w odniesieniu do jednego konkretnego konta, a nie w odniesieniu do wszystkich swoich zasobów. Naukowiec wykazał także, że tzw. niechęć do straty może wyjaśnić, dlaczego bardziej cenimy rzeczy, których jesteśmy właścicielami – ten fenomen nazwał efektem własności. Badał też, jak ograniczenia poznawcze inwestorów mogą wpłynąć na rynki finansowe.

Thaler zajmuje się także preferencjami społecznymi. W swoich badaniach wykazał, jak poczucie sprawiedliwości konsumentów może odwieść przedsiębiorstwa od zamiaru podnoszenia cen w okresach zwiększonego popytu, ale nie w okresach rosnących kosztów. Wspólnie z laureatami ekonomicznego Nobla z 2002 roku Danielem Kahnemanem oraz Jackiem Knetschem zaprojektował grę – narzędzie eksperymentalne, które było później wykorzystywane przez naukowców na całym świecie do badania postaw fair.

72-letni Thaler był uważany za jednego z faworytów do Nagrody Nobla. Zapytany przez dziennikarzy, w jaki sposób wyda 9 mln koron nagrody (ok. 940 tys. euro), odpowiedział, że „w najbardziej irracjonalny sposób, w jaki tylko będzie to możliwe”.

źródło:
Zobacz więcej