Nobel z medycyny i fizjologii dla trzech naukowców z USA

aktualizacja: 11:40 wyślijdrukuj
fot
Nazwiska laureatów zostały ogłoszone w Sztokholmie (fot. PAP/EPA/JONAS EKSTROMER SWEDEN)

Trzej naukowcy – Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash i Michael W. Young – zostali laureatami nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny za odkrycie molekularnych mechanizmów kontrolujących rytmy okołodobowe u organizmów żywych – ogłosil w poniedziałek Komitet Noblowski.

Nagrodą Nobla w wysokości 9 milionów koron (ok. 940 tys. euro) podzielą się po równo trzej naukowcy ze Stanów Zjednoczonych – Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash i Michael W. Young.

Prowadząc badania na muszce owocowej wyizolowali oni gen kontrolujący prawidłowy rytm okołodobowy u organizmów. Wykazali, że gen ten koduje białko gromadzące się w komórkach w czasie nocy – i degradowane w ciągu dnia. Później zidentyfikowali kolejne białka pełniące ważną rolę w tym mechanizmie.
We wtorek Nobel z fizyki

We wtorek Królewska Szwedzka Akademia Nauk ogłosi, kto zdobył Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki, a dzień później dowiemy się, kto zostanie laureatem Nobla z chemii.

W piątek Norweski Komitet Noblowski ogłosi, kto zdobędzie Pokojową Nagrodę Nobla. Wśród zgłoszonych kandydatów znaleźli się między innymi papież Franciszek, minister spraw zagranicznych Iranu Mohammad Dżawad Zarif oraz szefowa europejskiej dyplomacji Federica Mogherini, a także Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy.

9 października poznamy laureata w dziedzinie ekonomii. Datę ogłoszenia laureata Literackiej Nagrody Nobla poznamy, zgodnie z tradycją, w późniejszym terminie.
Nie tylko medal

Tegoroczni laureaci otrzymają – oprócz dyplomu i złotego medalu – nagrodę finansową w wysokości 9 milionów koron, czyli ponad 900 tysięcy euro. To o 100 tysięcy euro więcej niż w roku ubiegłym.

Nazwiska laureatów tradycyjnie ogłaszane są na początku października, wręczenie nagrody ma zaś miejsce w rocznicę śmierci jej fundatora – 10 grudnia w Oslo i Sztokholmie.
Każdy z medali jest ręcznie robiony, waży średnio 175 gramów (fot. REUTERS/Chris Helgren)
Miliony zarobione na dynamicie

Nagrody Nobla są przyznawane od 116 lat. Ufundował je inżynier i wynalazca Alfred Bernhard Nobel, który swoimi talentami mógłby obdzielić kilka osób. Dynamit to tylko jeden z kilkuset jego wynalazków. Pisał też wiersze i był zainteresowany sprawami społecznymi, w tym pokojem na świecie.

Miliony zarobione na dynamicie postanowił przekazać na nagrody w dziedzinie medycyny, chemii, fizyki, literatury oraz za działalność na rzecz pokoju. Taki zapis znalazł się w testamencie podpisanym przez Nobla 27 listopada 1895 roku.

Nieco ponad rok później, 10 grudnia 1896 roku, Alfred Nobel zmarł na atak serca w swoim domu w San Remo. Kłopoty z egzekucją testamentu sprawiły, że nagrody przyznano po raz pierwszy dopiero w 1901 roku, w piątą rocznicę śmierci fundatora. Laurem wyróżniono już 885 osób i 26 organizacji.

Wybrane dla Ciebie